Milieustrafrecht en milieudelicten

Vaak zal de onderneming de start van het onderzoek zijn – denk aan het bedrijf dat wordt verdacht van de lozing of verontreiniging. Wees ervan bewust dat ook natuurlijke personen strafrechtelijk vervolgd kunnen worden. Uiteraard kunnen dit de werknemers zijn het delict (feitelijk) pleegden – denk aan de persoon die de boom illegaal kapte of de werknemer die een transportorder valselijk opmaakte – maar onder omstandigheden kunnen ook hun opdrachtgevers of feitelijk leidinggevers strafrechtelijk aansprakelijk zijn. Dit kunnen ook leden zijn van het (senior) management.

Het (Europese) milieustrafrecht is sterk in ontwikkeling. Zo is op 1 december 2023 een definitieve compromistekst tot stand gekomen ter verbetering en vervanging van de Richtlijn Milieucriminaliteit uit 2008.

Enkele beoogde veranderingen van de huidige Richtlijn Milieucriminaliteit zijn als volgt:

• De lijst met milieudelicten die door de lidstaten van de Europese Unie strafrechtelijk gehandhaafd dient te worden, zal worden uitgebreid van negen naar twintig milieudelicten.

• De nieuwe richtlijn zal minimale strafmaxima bevatten voor bepaalde delicten zal bevatten, zowel voor natuurlijke personen als voor rechtspersonen.

• De beoogde nieuwe richtlijn verplicht lidstaten om bepaalde milieudelicten als een gekwalificeerd misdrijf aan te merken indien het strafbare gedrag resulteert in de vernietiging van, of leidt tot wijdverspreide, aanzienlijke, en onomkeerbare of langdurige schade aan een ecosysteem, een habitat binnen een beschermd gebied, of aan de kwaliteit van de lucht, de bodem, of het water.

De verwachting is dat in de het voorjaar van 2024 de nieuwe Richtlijn bekrachtigd zal worden. De huidige Richtlijn zal dan worden ingetrokken.

Vanaf het moment van bekrachtiging heeft Nederland twee jaar om de regelingen uit de nieuwe Richtlijn t.a.v. milieucriminaliteit te implementeren.